श्री ब्रह्म-संहित

Śrī Brahma-saṁhitā (in Hindi)

ईश्वरः परमः कृष्णः सच्चिदानंद विग्रहः
अनादिरादिर्गॊविंदः सर्व कारण कारणं

चिंतामणि-प्रकर-सद्मिसु कल्पवृक्ष-
लक्षावृतेषु सुरभिरभिपालयंतं
लक्श्मी-सहस्र-शत-संभ्रम-सेव्यमानं
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

वेणुं क्वणंतं अरविंद-दलायताक्षं
बर्हावतंसं असितांबुद सुंदरांगं
कंदर्प-कोटि-कमनीय-विशेष-शोभं
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

आलोल-चंद्रक-लसद्-वनमाल्य-वंशी
रत्नांगदं प्रणय -केलि-कला-विलासं
श्यामं त्रिभंग-ललितं नियत-प्रकाशं
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

अंगानि यस्य सकलेंद्रिय- वृत्ति-मंति
पश्यंति पांति कलयंति चिरं जगंति
आनंद चिन्मय सदुज्ज्वल विग्रहस्य
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

अद्वैतं अच्युतं अनादिं अनंत-रूपं
आद्यं पुराणपुरुषं नव-यौवनंच
वेदेषु दुर्लभं अदुर्लभं आत्म-भक्तौ
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

पंथास्तु कोटि-शत-वत्सर-संप्रगम्यो
वायोरथापि मनसो मुनि पुंगवानां
सो प्यस्ति यत्-प्रपद-सीम्नि अविचिंत्य-तत्त्वे
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

एकोsप्यसौ रचयितुं जगद्-अंड-कोटिं
यच्छक्विरस्ति जगदंडचया यदंतः
अंडांतरस्थ परमाणु चयांतरस्थं
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

यद्-भाव-भावित-धियो मनुजास्तथैव
संप्राप्य रूप-महिमासन-यान-भूषाः
सूक्तैःयमेव नियम प्रथितैःस्तुवंति
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

आनंद-चिन्मय-रस-प्रतिभाविताभिः
ताभिर्य एव निजरूपतया कलाभिः
गोलोक एव निवसति अखिलात्मभूतो
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

प्रेमांजन-च्छुरित-भक्ति-विलोचनेन
संतः सदैव हृदयेषु विलोकयंति
यं श्यामसुंदरं अचिंत्य-गुण-स्वरूपं
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

रामादि मूर्तिषु कल-नियमेन तिष्ठुन्
नानावतारं अकरोद्भुवनेषु किंतु
कृष्णः स्वयं समभवत् परमः पुमान् यो
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

यस्य प्रभा प्रभवतो जागदंड कोटि
कोटिष्वशेष वसुधादि विभूति-भिन्नं
तद्ब्रह्म निष्कलं अनंतं अशेष भूतं
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

माया हि यस्य जगदंड शतानि सूते
त्रैगुण्य-तद्-विषय-वेद-वितायमाना
सत्त्वावलंबि परसत्त्वं विशुद्धसत्त्वं
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

आनंद-चिन्मय रसात्मतया मनःसु
यः प्राणिनां प्रतिफलन् स्मरतां उपेत्य
लीलायितेन भुवनानि जयत्यजस्रं
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

गोलोक नाम्नि निज-धाम्नि तले च तस्य
देवी-महेश-हरि-धामनु तेषु तेषु
ते ते प्रभाव निचया विहिताश्च येन
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

सृष्टि-स्थिति-प्रलय-साधन-शक्तिरेका
छायेव यस्य भुवनानि बिभर्ति दुर्गा
इच्छनुरूपं अपि यस्य च चेष्टते सा
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

क्षीरं यथा दधि विकार-विशेष योगात्
संजायते न हि ततः पृथगस्ति हेतोः
यः शंभुतामपि तथा समुपैति कार्याद्
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

दीपार्चिरेव हि दशांतरं अभ्युपेत्य
दीपायते विवृत-हेतु-समान-धर्म
यस्तादृगेव हि च विष्णुतया विभाति
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

यः कारणार्णव जले भजतिस्म योग-
निद्रां अनंत-जगद्-अंड-स-रोम कूपः
आधार-शक्तिं अवलंब्य परां स्व-मूर्तिं
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

यस्यैक-निश्वसितकालमथावलंब्य
जीवंति लोम-विलजा जगदंडनाथाः
विष्णुर् महान् स इह यस्य कला-विशेषो
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

भास्वान् यथाश्म-शकलेषु निजेषु तेजः
स्वीयं कियत् प्रकटयत्यपि तद्वदत्र
ब्रह्माय एष जगदंड-विधान-कर्ता
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

यत्-पाद-पल्लव-युगं विनिधाय कुंभ
द्वंद्वे प्रणाम-समये स गणाधिराजः
विघ्नान् विहंतं आलं अस्य जगत्-त्रयस्य
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

अग्निर् मही गगनं अंबु मरुद् दिशश्च
कालस्तथात्म मनसीति जगत्-त्रमाणि
यस्माद् भवंति विभवंति विशंति यं च
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

यच्छक्षुरेष सविता सकल-ग्रहाणां
राजा समस्त सुरमूर्तिरशेष तेजाः
यस्याज्ञया भ्रमति संभृत-काल-चक्रो
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

धर्मो थ पाप नीचयः श्रुतयस्त पांसि
ब्रह्मादि-कीट-पतगावधयश्च जीवः
यद्धत्त-मात्र-विभव-प्रकट-प्रभावा
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

यस्त्विंद्रगोपं अथवॆंद्रं अहो स्वकर्म
बंधानुरूप-फल-भाजनम् आतनोति
कर्माणि निर्दहति किंतु च भक्तिभाजां
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

यं क्रोध-काम-सहज-प्रणयादि भीति-
वात्सल्य-मोह-गुरु-गौरव-सेव्य-भावैः
संचिंत्य तस्य सदृशीं तनुमापुरेते
गोविंदं आदिपुरुषं तमहं भजामि

श्रियः कांताः कांतः परम-पुरुषः कल्पतरवो
द्रुमा भूमिश्चिंतामणि-गण-मयी तोयं अमृतं
कथा गानं नाट्यं गमनं अपि वंशी प्रिय-सखी
चिदानंदं ज्योतिः परं अपि तदास्वाद्यमपि च

स यत्र क्षीराब्धिः स्रवति सुरभिभ्यश्च सु महान्
निमेषार्धाख्यो वा व्रजति न हि यत्रापि समयः
भजे श्वेतद्वीपं तं अहं इह गोलोकं इति यं
विदंतस्ते संतः क्षिति-विरल-चाराः कतिपये

ध्वनि

  1. श्री स्तोक कृष्ण दास तथा भक्त वृन्द- इस्कॉन बैंगलोर